CV doldurma qaydaları — sıfırdan başlayan birinə danışan kimi yazıram

Keçən həftə qardaşımın dostu mənə yazdı: "qağa, CV doldurmaq lazımdır, amma vallah heç bir şey bilmirəm, hansı xananı necə doldurum?" 19 yaşı var, indiyə kimi heç işləməyib, baxır boş şablona, baxır mənə. Mən də başladım voice note yazmağa, sonra fikirləşdim ki — bu cavabı bir yerdə yığım, hər dəfə eyni şeyi danışmayım. Bax bu yazı odur.

Sənə deyim. İlk dəfə CV doldurmaq qorxulu görünür. Mən özüm 18 yaşında ofis kompüteri qarşısında oturub Word açmışdım, boş səhifə baxırdı üzümə, mən ona. Yarım saat heç nə yaza bilmədim. Vallah. Sonradan başa düşdüm ki, problem bilməməyim deyildi — problem hər xananın nə soruşduğunu kimsə mənə adam dilində izah etməməsi idi. İndi sənə izah edəcəm. Xana-xana. Tələsmədən.

Əvvəlcə bunu qəbul et — CV uzun olmamalıdır

İlk səhv hamısı edir: "çox yazsam, çox bilirəm görünər". Yoxx. Tam əksi. HR günə 80-100 CV açır, hər birinə təxminən 7-10 saniyə baxır. 7. Saniyə. Sən romana başlayanda o artıq növbəti CV-yə keçib. Bir səhifə. Maksimum. Təcrübəli olsan iki. Bunu bir HR mənə üzümə demişdi 2024-cü ildə, və haqlı idi.

Hər neyse. Gəlin xanalara keçək.

Ad-soyad və əlaqə — yəni "səni necə tapaq" hissəsi

Adı düz yaz. Pasportda necədir, elə də yaz. "Türk" yox "Tural", "Lala" yox "Leyla" — şəxsiyyət vəsiqəsində necədirsə o cür. HR sonradan müqavilə bağlayanda fərq olsa, problem çıxır.

Telefon — bir nömrə bəs edir, üç yox. Hansından çox istifadə edirsən, onu yaz. Mən özüm bir dəfə iki nömrə yazmışdım, biri WhatsApp-da idi, o birində — yoxdu, HR mənə yazdı, mən cavab vermədim çünki o biri telefondaydım, o məni "cavab vermir" işarələdi. Ahh. Bir.

Email — bunu xüsusi yazıram, çünki adamların yarısı burada batır. princess_baki_2005@mail.ru, cool_boy_007, aslan_qaqas_94 — pff, bunlardan qaç. HR sənə baxmamış sənin haqqında fikir formalaşdırır həmin emaildən. Yeni email aç. Gmail-də 3 dəqiqəlik iş: ad.soyad@gmail.com. Olmasa, ad-soyad-rəqəm. Vəssalam.

Şəhər — yaz. "Bakı, Nəsimi rayonu" kifayətdir. Tam ünvan, küçə, bina nömrəsi yox. CV-də ev ünvanı yazmaq 2008-də qalıb. İndi kimsə evinə gəlməyəcək.

Doğum tarixi və ailə vəziyyəti? Yox. Çıxar. Mən bilim — bəzi köhnə şablonlar hələ də bu xanaları soruşur. Boş saxla və ya at. İşəgötürənin sənin nə vaxt doğulduğunu, evli olub-olmadığını bilmək haqqı yoxdur müsahibəyə çağırmamış. Avropa şablonlarında bu xanalar artıq yoxdur.

Qısa profil — 3 cümlədə özünü təqdim et

Bax burada düzü çoxu zibilləyir. Şablonda "Özünüz haqqında" deyən xana çıxır, adam başlayır yazmağa: "Mən məsuliyyətli, çalışqan, intizamlı, komandada işləməyi bacaran, problemləri tez həll edən, stres altında sakitliyini qoruyan bir gəncəm."

Sənə deyim. Heç. Kim. Oxumur. Bunu. Çünki hər kəs eyni şeyi yazır. Mən özüm ilk CV-mdə bu sözləri yazmışdım — 6 ay heç bir cavab gəlmədi. Düzü utanıram indi xatırlayanda. Sonra dəyişdim, başladım gələn cavablar.

Nə yaz onun yerinə? 3 konkret cümlə: kimsən, nə təcrübən və ya təhsilin var, nə axtarırsan. Misal:

"21 yaşım var, BDU-nun marketinq fakültəsində 4-cü kurs tələbəsiyəm. 2 il ərzində sosial media kontenti yaratmaqla məşğul olmuşam, son 8 ayda bir bərbər salonu üçün Instagram-ı idarə etmişəm. Marketinq sahəsində ilk tam-ştat iş axtarıram."

Gör nə yazmadım — "məsuliyyətli" sözü. Çünki söz deməklə adam ola bilmirsən. Real iş, real say, real istəcək yazsan, oxuyan dərhal "ahh, bu adam doğrudan bilir nə deyir" deyir.

İş təcrübəsi — yoxdursa da yazılacaq bir şey var

İndi gəldik o hissəyə. "İlk CV-dir, heç işləməmişəm, nə yazım?" — bu sual mənə ən az 30 dəfə verilib həyatda. Cavab: rəsmi iş olmasa belə, etdiyin hər şey yazıla bilər. Sadəcə düzgün adla.

• Yayda dayının dükanında durmusansa — "Köməkçi satıcı, [Dükan adı], iyun-avqust 2024. Müştəri qəbulu, mal yığımı, kassa."
• Universitetdə tədbir təşkil etmisənsə — "Könüllü təşkilatçı, [Universitet] Tələbə Klubu, 2023. 200 nəfərlik tədbirin loqistikasında iştirak."
• Kiçik qardaşına repetitorluq etmisənsə bəli — yenə də təcrübədir. Yaz.
• Instagram-da öz biznesini idarə etmisənsə — biznesin böyük olub-olmaması fərq etmir, yaz.

Hər iş üçün düstur eynidir: vəzifə, yer, tarix, 2-3 sətir nə etdiyin. Sondan əvvələ doğru sırala — ən son iş yuxarıda, ən köhnə aşağıda. Bu standartdır, dəyişmə.

O 2-3 sətirdə əgər mümkündürsə bir rəqəm olsun. "Satış etdim" yox — "ayda 40-50 müştəri qəbul etdim". "Sosial media idarə etdim" yox — "Instagram səhifəsini 800-dən 3500 izləyiciyə qaldırdım". Rəqəm olanda CV inanılan olur, çünki rəqəmi uydura bilməzsən asanlıqla.

Heç bir təcrübən yoxdursa? Bu bölməni qısa saxla, sonrakı bölmələrə daha çox enerji ver. Bunda eyib yoxdur. Hamı haradansa başlayır.

Təhsil — sadədir, amma bir-iki tələ var

Universitet adı, fakültə, illər. Bitirməmisənsə "2022 — davam edir" yaz. Kursunu da yaz əgər tələbəsənsə: "4-cü kurs tələbəsi".

GPA-nı yalnız 3.5-dən yüksək olanda yaz. Aşağı olsa yazma — özünə zərər verirsən. Heç kim soruşmayacaq əgər yazmasan, amma "GPA: 2.4" yazsan, adam ona baxır əvvəl, sonra qalanına.

Orta məktəbi yalnız universitet məzunu deyilsənsə yaz. Bakalavr aldıqdan sonra məktəb adı yer tutur, lazım yoxdur.

Kurslar, sertifikatlar — varsa ayrı kiçik xanada yaz. Coursera, Udemy, yerli kurs — fərqi yoxdur. Sertifikat var, yaz.

Bacarıqlar — "kompüter bilirəm" yazma, vallah

Uff, bu bölmə hamısının batdığı yerdir. "Kompüterdən yaxşı baş çıxarıram", "ünsiyyət bacarığım var", "tez öyrənirəm" — pff. Bunlar nə deməkdir HR üçün? Heç nə. Çünki ölçə bilmir.

Konkret yaz. Hansı proqram, hansı səviyyə:

• Microsoft Excel — formullar, pivot table
• 1C Mühasibatlıq — orta səviyyə
• Photoshop — bazaviy redaktə
• Python — Pandas, kiçik skriptlər
• Canva — şablon redaktəsi

Bu cür yazanda HR baxır və başa düşür sən nə bilirsən. "Bilirəm" yazanda onlar mən bilim, sən mən bilim, kimsə bilmir.

Dillər üçün CEFR sistemi istifadə et. A1-A2 başlanğıc, B1-B2 orta, C1-C2 yüksək. "Yaxşı bilirəm" demə. Nədir yaxşı? Mənim yaxşım səndən fərqli ola bilər. "İngilis dili — B2 (TOEFL 92, 2024)" — bax bu konkretdir, bax bu inandırıcıdır.

Şəkil və son toxunuşlar

Şəkil olsun ya olmasın? Düzü, Azərbaycanda hələ də qoyurlar, beynəlxalq normada qoymurlar. Mənim seçimim: ya rəsmi, ağ fonda, neytral şəkil, ya da heç şəkil. Plyaj şəkili, qonaqlıq şəkili, kafedə qəhvə tutub gülən şəkil — yoxx. Instagram filteri olan — vallah olmasın. Düz çıx, fotoaparat qabağında gül, bitdi.

Sonda bir şey de — göndərmədən əvvəl tanışına ver oxusun. Heç olmasa bir nəfər. Adam öz CV-sində yazım səhvini görmür, beyin oxumaq əvəzinə xatırlamağa keçir. Başqası baxsa, 2 dəqiqədə 3 səhv tapacaq, vallah. Mən bunu hər dəfə edirəm hələ də.

Formati — PDF, hər zaman PDF

Word (.docx) göndərmə. Niyə? Çünki qarşı tərəfdə Word-un başqa versiyası açanda format dağılır. Mən bir dəfə Word göndərdim, HR-ə açanda şriftlər dəyişdi, sətirlər qırıldı, mənzərə qarmaqarış oldu. Müsahibəyə çağırılmadım. PDF-də belə problem yoxdur — necə görünür səndə, elə də görünür HR-də.

Adı da düz qoy. "cv.pdf" yox. "Tural_Məmmədov_CV.pdf" — bu daha yaxşıdır. HR 50 CV endirir, hamısı "cv.pdf" adlandırsa, axtarıb tapa bilmir səninkini.

Sonda — hara doldurursan?

Sıfırdan başlayırsansa, BakuJobs CV Yarat alətini sınamağı məsləhət edirəm. Pulsuzdur, telefondan da işləyir, şablonlar Azərbaycan bazarına görə qurulub. Doldurursan, PDF endirirsən, eyni saytdakı vakansiyalara da birbaşa göndərə bilirsən. Reklam danışmıram — sadəcə bu yazını yazarkən başqa alət xatırlamadım ki, AZ üçün spesifik olsun. Canva gözəldir, amma ATS ona bəzən problem çıxarır. cv.dma.gov.az dövlət saytıdır, dizayn 2008-də qalıb. Hər kəs seçimini özü etsin.

Hər neyse. CV doldurmaq dünyanın ən çətin işi deyil, sadəcə birinci dəfə qarışıqdır çünki heç kim sənə adam dilində izah etmir. İndi izah etdim. Get otur, başla. Bir-iki saata bitirərsən. Sonra göndər, sonra unut bir az, sonra növbəti elana keç. Çağırırlar, çağırırlar — vaxt məsələsidir sadəcə.

FAQ

CV-də neçə səhifə olmalıdır?

Bir səhifə. Çox təcrübən varsa iki. Üç səhifə CV-ni heç kim oxumur, vallah. Kəs, qıs, sığışdır.

Heç təcrübəm yoxdur, nə yazım iş təcrübəsi xanasında?

Rəsmi olmayan təcrübələri yaz: könüllü işlər, yay köməkçiliyi, universitet tədbirləri, repetitorluq, öz kiçik biznesin. Yoxdursa bölməni qısa saxla və bacarıqlar, təhsil hissələrinə daha çox diqqət ver. Hamı haradansa başlayır.

Şəkil mütləqdir?

Mütləq deyil. Azərbaycanda hələ də qoyurlar, beynəlxalq normada artıq qoymurlar. Qoyursansa rəsmi, ağ fonda, neytral şəkil olsun. Plyaj, qonaqlıq, filterli şəkil yox.

CV-ni hansı formatda göndərim?

PDF. Hər zaman PDF. Word göndərmə — qarşı tərəfdə format dağıla bilər. Faylın adını da "Ad_Soyad_CV.pdf" formatında qoy, sadəcə "cv.pdf" yox.

Hansı dildə yazım CV-ni?

Vakansiya hansı dildə yazılıbsa həmin dildə. İngilis elan — ingilis CV. Azərbaycan elan — azərbaycan CV. Bəzən iki versiya saxlayıram özüm, çünki bir-iki şirkət hər ikisini istəyir.